Udostępnij w społeczności. sieci:


Swobodny przepływ kapitału i mechanizm jego realizacji

Swobodny przepływ kapitału jest jednym z warunków wstępnych tworzenia i rozwoju jednolitego rynku, a podstawowa jest zasada "wolności kapitału". Wynika to z faktu, że swobodny przepływ kapitału w granicach całego regionalnego podmiotu gospodarczego przyspiesza dostosowanie gospodarek narodowych do wymogów europejskich (interesów), przyczyniając się do ich aktywnego zaangażowania we wspólny europejski podział pracy, nasilając reprodukcję, tworząc nową podstawę technologiczną.

Na czym polega swobodny przepływ kapitału? Przede wszystkim jest to inwestycja kapitału z jednego państwa członkowskiego wspólnoty do innego bez żadnych ograniczeń. Kolejnym elementem tej zasady jest wolność kredytu i przekazów pieniężnych; trzeci to utworzenie jednolitego rynku kapitałowego, który zakłada system wspólnej waluty z jedną walutą pieniężną. Wymienione komponenty są jak szkielet zasad, wektorów pracy w każdym z kierunków, zapewniając konkretne kroki w celu zharmonizowania wszystkich jego składników (podatek oszczędnościowy, stopy procentowe, stabilność kursu walutowego i wiele innych), które zostaną omówione później.

Wspólnota Europejska poświęciła temu zagadnieniu wiele uwagi w Traktacie Rzymskim, który nie wyznaczył zadania utworzenia unii monetarnej i finansowej. Stabilność kursów walut uznano za jedną z najważniejszych kwestii, a jej utrzymanie jest jednym z najważniejszych zadań Wspólnoty. Co więcej, już w 1962 r. CES omówiła plany wprowadzenia wspólnej europejskiej waluty.

Jednak praktyczne wdrożenie tej zasady okazało się zadaniem bardzo złożonym, a nawet dramatycznym. Wynika to z wielu powodów, zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Przede wszystkim należy zauważyć, że przepływ kapitału, nawet w obrębie jednego kraju, w dużej mierze zależy od globalnej sytuacji pieniężnej i finansowej. Zależność ta jest dodatkowo wzmacniana dla regionalnych ugrupowań gospodarczych, gdzie każdy z krajów członkowskich stara się zapewnić stabilność stóp swoich walut w warunkach ograniczonej (wspólnotowej) koordynacji polityki gospodarczej i pieniężnej. Ponadto kapitał jako czynnik produkcji charakteryzuje się największą mobilnością, która przejawia się w ciągłej migracji (lub gotowości do migracji) oraz samej masie kapitału i klienta i nieuchronnie prowadzi do zwiększonej konkurencji między krajami w społeczności, nie tylko na rynku kapitałowym, ale na wszystkich innych rynkach. .

A jednak już na początku lat 60. EWG próbowała zliberalizować przepływ kapitału, w szczególności w celu koordynowania polityki kursowej krajów członkowskich, a tym samym zapewnienia stabilności monetarnej. Ta próba zakończyła się niepowodzeniem zarówno w wyniku gospodarczych i finansowych wstrząsów w gospodarce światowej, jak i ze względu na opór poszczególnych państw członkowskich, które jednocześnie opierały się na art. 108 i art. 109 Traktatu Rzymskiego. Artykuły te umożliwiły rządom krajowym niezależne kontrolowanie przepływu kapitału zagranicznego i krajowego w określonych sytuacjach. Artykuły te zostały wykorzystane w 1968 r. Przez Francję i inne kraje, które w 1970 r. Zmusiły EWG całkowicie zrezygnować z liberalizacji przepływu kapitału wewnątrz Wspólnoty. Ale wcześniej, w 1969 r. (Po przewartościowaniu niemieckiej marki względem franka francuskiego) na posiedzeniu Rady Europy w Hadze, zdecydowano stopniowo przekształcić EWG w unię gospodarczą i walutową (UGW), która miała zostać ukończona przed 1980 r. (Plan Wernera).

70s Dwudziesty wiek był naznaczony upadkiem systemu walutowego Bretton Woods, który przyczynił się do powrotu państw członkowskich EWG w ideę liberalizacji przepływu kapitału. Zawirowania finansowe spowodowane załamaniem się systemu Bretton Woods zagroziły parytetowi kursów większości zachodnich walut. W 1972 roku podjęli decyzję o wspólnej regulacji swoich walut i stworzyli pierwszy wspólny system monetarny, zwany "wężem walutowym". Nie udało się, aw 1977 r. Społeczność go porzuciła, porzucając plan Wernera.

Dalsze wdrażanie zasady "swobody kapitału" wiąże się z utworzeniem UGW na podstawie jednej waluty rozliczeniowej - ECU. Decyzja o jej wprowadzeniu została podjęta na brukselskim spotkaniu szefów rządów państw członkowskich (grudzień 1978 r.) I zaczęła funkcjonować w marcu 1979 r.
System ten umożliwił osiągnięcie stabilności w sferze monetarnej i finansowej oraz wzrost gospodarczy dla jej członków (12 z 15 krajów będących członkami EWG). Osiągnięto to poprzez stworzenie systemu stałych, ale nieuregulowanych kursów wymiany. Jednocześnie ECU pełnił funkcję instrumentu płatniczego dla zobowiązań i długów, instrument rezerwowy (emisja był realizowany przez powołany Europejski Instytut Walutowy - EMI) i jednostkę rozliczeniową.

W rezultacie EWG osiągnęła jakościowo nowy poziom integracji finansowej i walutowej. Dzięki UGW priorytetem dla społeczności było skupienie się nie na dolarze, lecz na stabilności walut krajowych skoncentrowanych w ECU. Stworzyło to dodatkowe gwarancje stabilności finansowej krajów i EWG jako całości. Jednocześnie znaczna część suwerenności narodowej w obszarze polityki pieniężnej została przeniesiona na organy ponadnarodowe, co również przyczyniło się do wzmocnienia integracji organizacyjnej i proceduralnej społeczności i poszczególnych rynków.
Liberalizacja przepływów kapitału okazała się jednak niewystarczająca, a rynek kapitałowy nie jest wystarczająco zintegrowany, by sprostać wyzwaniom, przed którymi stoi EWG. W latach 90. wrócił do idei stworzenia pełnoprawnej wspólnej waluty oraz Europejskiej Unii Gospodarczej i Walutowej - EEU (pakiet Delorsa). Od 1 stycznia 1999 r. Wprowadzono taką walutę - EURO.

Znaczenie tego kroku we wdrażaniu zasady wolności kapitału nie można przecenić. Wprowadzenie euro oznaczało utworzenie Europejskiej Unii Gospodarczej i Walutowej, co zapewniło osiągnięcie szeregu celów gospodarczych, społecznych i politycznych, a co najważniejsze, stworzyło rzeczywistą podstawę dla osiągnięcia wszystkich swobód właściwych dla prawdziwie jednolitego rynku krajowego.

W liberalizacji przepływów kapitału, dzięki utworzeniu EMEA, można zidentyfikować kilka kluczowych punktów: utworzenie jednolitego rynku kapitałowego; eliminacja ryzyk walutowych i wydatków po kursach wymiany zarówno dla osób prawnych, jak i osób fizycznych; stworzenie pojedynczej bazy porównawczej dla kosztów produkcji i cen; upraszczanie transakcji handlowych i stymulowanie wzrostu aktywności gospodarczej i handlu wewnątrz bloku; wzmocnienie stabilności monetarnej w gospodarkach krajowych i regionalnych; osiągnięcie stabilności cen.

Promocja samego euro przebiegała przez szereg etapów, z których każdy zwiększał stopień swobodnego przepływu kapitału w UE.

Etap I - przygotowawczy (od 1 lipca 1990 r. Do 1 stycznia 1993 r.) - charakteryzował się niemal całkowitą liberalizacją przepływów kapitału w UE, zacieśnieniem współpracy między krajowymi bankami centralnymi (CB), swobodą płatności bezgotówkowych, opracowaniem środków służących połączeniu głównych parametrów makroekonomicznych krajów liberalizacja członkostwa i usług finansowych. Zadania te zostały wykonane w wyznaczonym terminie.
Etap II - organizacyjny (od 1 stycznia 1994 r. Do 31 grudnia 1998 r.) - został pomyślany jako przejściowy w celu zapewnienia niezależności krajowych papierów wartościowych od ich rządów i zaprzestania ich finansowania z budżetu państwa (CB). Na tym etapie utworzono ujednolicony system banków centralnych (ESBC) kierowany przez Europejski Bank Centralny (EBC). Etap przejściowy polegał na zapewnieniu ściślejszej konwergencji polityki gospodarczej państw członkowskich i osiągnięcia niezbędnego poziomu konwergencji zgodnie z kryteriami konwergencji ustalonymi w Porozumieniu z Maastricht. To zadanie również zostało zakończone. Z 15 krajów członkowskich EWG 11 zostało członkami EUE.

W drugim etapie stworzono strukturę organizacyjną EMEA. Obejmuje ESBC, a także inne instytucje i fundusze europejskie, na przykład Europejski Bank Inwestycyjny (EBI), Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (FEOGA), Europejski Fundusz Społeczny itp. , zapewniając inwestycje i finansowanie różnych sfer zarządzania UE w ramach ich kompetencji.

Ogólne funkcje regulacji EUE są wykonywane przez Komitet Walutowy, który został później przekształcony w Komitet Ekonomiczno-Finansowy (ECOFIN). Zapewnia Radzie Europejskiej i Komisji Europejskiej informacje na temat bieżącej sytuacji w sferze pieniężnej i finansowej wszystkich państw członkowskich i całej UE oraz doradza im w kwestiach pieniężnych i finansowych.

Etap III - etap końcowy (od 1 stycznia 1999 r. Do lipca 2002 r.) - zapewniał stałe stałe parytety między walutami krajów członkowskich EUE a ich kursami wymiany w stosunku do EURO, które stało się prawnym środkiem płatniczym. ECU przestało istnieć, a EURO wykorzystano do prowadzenia polityki pieniężnej i kursowej, a także do emisji rządowych papierów wartościowych. Od 1 stycznia 2002 r. EURO wchodzi do swobodnego obrotu w całej UE jako waluta gotówkowa. Do 1 lipca 2002 r. Wraz z nim będą używane inne waluty narodowe, a następnie EURO stanie się jedynym prawnym środkiem płatniczym w EUG. W tym samym czasie pozostanie poziom cen, odsetki od depozytów, tajemnica bankowa. Wszystkie koszty konwersji na EUR są ponoszone przez banki.

Integracyjne znaczenie UGW i jej głównego instrumentu, EURO, wykracza daleko poza stworzenie jednolitego rynku kapitałowego. Faktem jest, że począwszy od etapu III każde państwo członkowskie EEU powinno uznać swoją politykę gospodarczą za przedmiot wspólnego zainteresowania. Szczególną rolę w harmonizacji tych interesów ma Rada Europejska. Określa główne kierunki polityki gospodarczej krajów i nadzoruje ich wdrażanie, z naciskiem na zrównoważony budżet. Jeśli to konieczne, koordynuje wskaźniki ekonomiczne krajów i wydaje zalecenia dotyczące sposobu wyeliminowania odchyleń w ograniczonym czasie. Jeśli zalecenia nie zostaną wdrożone, a działania podjęte przez rząd nie przyniosą rezultatów, wówczas Rada ma prawo nałożyć sankcje na kraj. Przepisy te zostały zapisane w Pakcie Stabilności i Wzrostu przyjętym na posiedzeniu Rady UE w Amsterdamie (czerwiec 1997 r.). Określa również procedurę nakładania sankcji i ich rozmiar.

Stosunki płatnicze krajów członkowskich UGW z pozostałymi krajami UE reguluje mechanizm stabilizacji kursu walutowego ("ЕРМ-2"). Mechanizm oparty jest na zasadzie "osie i szprychy w kole". Oś to EUR, a szprychami są waluty krajowe i ich kursy walut, które ustalane są wspólnymi decyzjami EBC, krajowymi papierami wartościowymi i Radą Europejską.

Liberalizacja przepływu kapitału została przeprowadzona równolegle z liberalizacją sektora usług, przede wszystkim finansowego, oraz zharmonizowaniem i unifikacją podatków. Druga i trzecia grupa zdarzeń zapisana w "Białej księdze" były ukierunkowane na to.

W ramach tworzenia jednolitego rynku usług zadaniem było zapewnienie wzajemnego uznawania przepisów krajowych regulujących działalność określonych obszarów rynku usług, głównie bankowości, ubezpieczeń i transportu. Tylko w tym przypadku możliwe było stworzenie odpowiednich jednolitych rynków europejskich.

Liberalizacja usług to proces charakteryzujący się szczególną złożonością i delikatnością. Sektor ten ma szczególne znaczenie w zapewnianiu zatrudnienia i generowaniu wartości dodanej w gospodarce europejskiej. Na początku lat 90. usługi stanowiły 58% PKB i zatrudnienie w UE. Ale był to najmniej zliberalizowany obszar wspólnego europejskiego rynku, który blokował konkurencję między producentami a konsumentami. W rezultacie udział usług był prawie 2 razy mniejszy niż udział towarów w ich obrocie (odpowiednio 33% i 58%).

Szczególne znaczenie w tworzeniu jednolitego rynku kapitałowego ma liberalizacja rynku usług finansowych. Ponieważ penetrują całą "strukturę" gospodarki, ich liberalizacja, dzięki czemu wszystkie banki są wspólne, "europeizuje" zachowanie wszystkich klientów banków, tj. zasadniczo cały sektor bankowy.

Liberalizacja rynku usług finansowych oznacza, po pierwsze, powiązanie zasad bezpieczeństwa i standardów nadzoru. W tym celu wdrożono program mający na celu harmonizację krajowych przepisów dotyczących monitorowania instytucji finansowych oraz ochrony i informowania inwestorów. W rezultacie ustanowiono system wzajemnego uznawania przez wszystkie państwa zasad i przepisów ustanowionych przez instytucję, której główna siedziba znajduje się w jednym z krajów UE. W ten sposób stworzono zasadność działania w całej Wspólnocie. Dotyczy to wszystkich usług i zbiorowych inwestycji w papiery wartościowe;
po drugie, zniesienie ograniczeń swobody zakładania banków państw członkowskich UE we wszystkich krajach UE. Ograniczenia te zostały zniesione w latach 70. i 80. XX wieku. tworząc jedną licencję społeczności. Od 1993 r. Banki będące rezydentami uzyskały prawo do wykonywania wszystkich usług bankowych w dowolnym kraju UE. W UGW otrzymali również prawo do sprzedaży udziałów w kapitale autoryzowanym obywatelom i spółkom państw członkowskich UE. Jednocześnie zliberalizowano rynek usług ubezpieczeniowych w bankowości, wprowadzono ogólne zasady dostępu do zawodu i nadzoru instytucji;
po trzecie, określenie funduszy własnych banków i współczynników wypłacalności. Środki te zostały wdrożone na mocy specjalnych dyrektyw Rady w sprawie zaleceń Komitetu Cook. Określiły również kilka zasad w zakresie minimalnego kapitału, "przejrzystości", ograniczeń udziału niefinansowego itp. W kolejnych latach te "swobody" zostały uzupełnione swobodami w zakresie kredytów hipotecznych, standardami płynności instytucji kredytowych, informacjami księgowymi dotyczącymi zagranicznych instytucji itp.

Do roku 1989 rynek zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe (OPCVM) został zliberalizowany w UE. Nawet przy pewnych problemach na tym rynku ustalony wspólny rynek pozwolił wszystkim OPCVM krążyć na rynkach w całej Europie.

W celu unifikacji europejskich rynków papierów wartościowych podjęto działania w celu ich zharmonizowania, ustanowiono kodeks postępowania w odniesieniu do operacji z papierami wartościowymi, zasady dopuszczania do obrotu giełdowego, treści informacyjne dla spółek giełdowych itp.

Działania na rzecz liberalizacji rynku usług finansowych uzupełniono o kroki mające na celu ujednolicenie i harmonizację podatków. W tym celu zmieniono przepisy i regulacje podatkowe. Ich głównym celem była harmonizacja opodatkowania oszczędności, aby zmniejszyć ryzyko zakłóceń podatkowych, uchylania się od opodatkowania lub oszustw podatkowych. Było to konieczne ze względu na różnorodność krajowych systemów opodatkowania oszczędności i metod kontroli ich wykorzystania. Wiele uwagi poświęcono ustanowieniu jednolitej stawki VAT, co pozwoliło na zniesienie granic fiskalnych, które nadal istnieją. Granice prawne dotyczące prywatnego prawa handlowego, własności intelektualnej (prawa dotyczące patentów, znaków towarowych itp.) Nadal pozostają.

Wprowadzenie euro, utworzenie EMEA zintensyfikowało proces koncentracji kapitału, zwiększyło udział europejskich BIZ w UE. Według Eurostatu udział skumulowanych BIZ przeprowadzony przez rezydentów UE w UE stanowi 52%, a poza nim 48%.

Dzięki utworzeniu jednolitego rynku kapitałowego, liberalizacji ruchu, zagraniczni inwestorzy preferują rynki UE, co potwierdzają dane w tabeli 4.

Tabela 4.
Rozkład napływu BIZ do regionów świata w latach 1995-1998.
(udział w całkowitym ruchu BIZ,%)

Region / kraj

1995

1996

1997

1998

Kraje rozwinięte

63.4

58,8

58,9

71,5

Unia Europejska

35.1

30.4

27.2

35,7

USA

17,9

21.3

23,5

30,0

Japonia

-

0,1

0,7

0,5

Inne kraje rozwinięte

10.4

7.0

7.5

5.3

Źródło: World Investment Report, 1999; Bezpośrednie inwestycje zagraniczne i wyzwanie rozwoju, P.20, ISTAD, na podstawie kart załączników B. 1 i B. 2 i Ipstad, baza danych FDI / TNC; World Investment Report, 1999, s.21.

Utworzenie jednolitego rynku kapitałowego w UE nie oznacza jednak braku problemów. Zdaniem ekspertów problemy te są związane z możliwym negatywnym wpływem na rozwój poszczególnych gospodarek i wyrównaniem wzrostu gospodarczego całej społeczności. Uważa się, że ujednolicenie zasad udzielania pożyczek bankowych i obsługi klienta niesie ze sobą potencjalne zagrożenie utraty płynności portfela kredytów bankowych, ponieważ każda instytucja bankowa nie może w porę dokonać mikroanalizy we wszystkich krajach UE i uchwycić ryzyka w branży i kraju, które mogą wpłynąć na zdolność kredytową zagranicznego klienta / kredytobiorcy . I wreszcie, dość często ocenia się wahania pan-europejskiej giełdy jako zagrożenie, ponieważ narusza to rozwój krajowych rynków akcji i może odstraszyć inwestorów. Oczywiście istnieją inne zagrożenia, które należy rozważyć i zneutralizować.





Zobacz także:

Swobodny przepływ osób i mechanizm wdrażania

Integracja europejska

UE i globalizacja. Globalna triada

Od handlu do polityki zagranicznej. Polityka pomocy UE. Polityka zagraniczna UE. Polityka bezpieczeństwa UE

Reprezentacje różnych krajów na temat UE. Kwestie konfliktu w UE

Return to Top: Rozwój gospodarczy UE

2018 info@edudoc.icu